مرورگر و انواع آن
ویکی پدیا در تعریف مرورگر یا مرورگر وب می گوید: «Web Browser یا مرورگر وب برنامه نرم افزاری است که دیتا را از منابع اطلاعاتی وب جهان شمول دریافت کرده، به نمایش می گذارد و یا باز پس می فرستد. این منابع اطلاعاتی می توانند صفحات اچ تی ام ال و وب پیج، عکس، ویدیو و انواع دیگری از محتوا باشند.»
به زبان ساده تر می توانیم بگویم که مرورگر وب یک برنامه یا نرم افزار است که دریافت و مشاهده اسناد و دیگر منابع محتوا از اینترنت را برای کاربران به شکل ساده ای امکان پذیر می سازد.
تاریخچه مرورگرهای وب به اواخر دهه 1980 برمی گردد. زمانی که تکنولوژی های مختلف تبدیل به مبنایی برای تولد اولین مرورگر توسط تیم برنرز لی در سال 1991 شدند. بعد از آن در سال 1993 نوبت به NCSA Mosaic رسید که یکی از اولین مرورگرهای وب گرافیکی بود. بعد از آن مارک آندرسن رهبر تیم Mosaic در NCSA شرکت خودش را برای تولید یکی از مرورگرهای موفق تاسیس کرد. وی Netscape Navigator را در سال 1994 به بازار عرضه کرد. بعد از مدت کوتاهی نت اسکیپ به محبوب ترین مرورگر میان کاربران اینترنت تبدیل شده و بیش از 90 درصد بازار را در دست گرفت.
حال سال 1995 و تاریخ شروع جنگ مرورگرها در دنیای وب است. مایکروسافت اولین نسخه مرورگر Internet Explorer را رونمایی کرد. به دلایلی همچون همراهی اجباری با ویندوز، اینترنت اکسپلورر یکه تاز دنیای مرور اینترنت شده و در سال 2002 نزدیک به 95 درصد سهم بازار را در اختیار داشت. به گونه ای که بسیاری از کاربران نماد این مرورگر را به عنوان اینترنت می شناسند و در واقع به جای دانستن تعریف مرورگر به اشتباه فکر می کنند که این نماد یعنی اینترنت
Opera در سال 1996 متولد شد. در سال 1998 نت اسکیپ برای تولید یک مرورگر جذاب به تملک بنیاد موزیلا درآمد و نتیجه آن تولد مرورگر باز متن فایرفاکس در سال 2003 بود. اپل هم برای عقب نماندن از این قافله در سال 2003 اولین نسخه سافاری را رونمایی کرد. کروم شرکت گوگل هم یکی از آخرین شرکت ها است که سپتامبر 2008 به دنیای مرورگرها قدم گذاشت.
هر کدام از این مرورگرها مزیت ها و نقاط برتری خودشان را دارند. مهم این است که به عنوان یک روزنامه نگار، وبلاگ نویس یا مدیر سایت با مرورگرهای مشهور آشنا باشید و آنها را امتحان کرده باشید. در نهایت براساس نیاز و علاقه خودتان می توانید یکی از آنها را انتخاب کنید.
مرورگر اپرا :
اپرا یک مرورگر وب و نرم‌افزار اینترنتی است که به وسیله شرکت نرم‌افزاری اپرا توسعه یافته است.این مرورگر برای کاربری‌های عمومی اینترنتی نظیر نمایش وبسایت‌ها، دریافت و ارسال نامه‌های الکترونیکی، مدیریت ارتباطات، گفتگوی آن لاین آی‌آر‌سی ،بارگذاری از طریق پروتکل بیت‌تورنت و خواندن فیدهای وب مورد استفاده قرار می‌گیرد. اپرا برای کاربرد برروی رایانه‌های شخصی و تلفن‌های همراه به طور رایگان عرضه می‌گردد ولی استفاده از آن برای دستگاه‌های دیگر مستلزم پرداخت مبلغی است.
اجزای اصلی اپرا عبارتند از مرور بر پایه‌ها، تب‌ها ،امکانات کوچک و بزرگنمایی صفحات ،تنوع اشکال نشانگر موس و یک بخش مدیریت بارگذاری یکپارچه است. از نظر امنیتی اپرا دارای یک محافظ داخلی در مقابل حملات فیشینگ و برنامه‌های موسوم به آزارافزار (Malware) مثل کرم‌ها یا اسب‌های تروای رایانه‌ای است ،همچنین دارای توانایی حفظ امنیت در هنگام مرور وبسایت‌ها و حذف اطلاعات شخصی همچون کوکی اچ‌تی‌تی‌پی‌ها است.
اپرا برروی طیف متنوعی از سیستم‌های عامل مثال مایکروسافت ویندوز ،مک اواس ده ، لینوکس، فری بی‌اس‌دی و سولاریس قابل اجراست ،با این حال در مقام قیاس بزرگترین نقص اپرا آشکار می‌گردد ،این مرورگر تنها کسر کوچکی از بازار مرورگرهای رایانه‌ای را به خود اختصاص داده است ،البته اپرا بازار قدرتمندتری در زمینه دستگاه‌های سیار مثل تلفن‌های همراه ،تلفن‌های هوشمند ودستیار دیجیتال شخصی (personal digital assistants)در اختیار دارد. اپرا برای دستگاه‌هایی که از سیستم عامل سیمبین یا ویندوز موبایل قابل استفاده است نزدیک به ۴۰ میلیون دستگاه تلفن همراه دارای نرم افزار اپرا هستند.
Internet Explorer یا IE
یکی از اولین مرورگرهای گرافیکی وب که تولید شرکت مایکروسافت است. این مرورگر به عنوان بخشی از سیستم عامل ویندوز مایکروسافت بر روی همه نسخه های آن موجود است. اولین نسخه آن در سال 1995 تولید شد که به عنوان بخشی از بسته پلاس ویژه ی ویندوز 95 بود. اینترنت اکسپلورر سال ها است که بیشترین کاربر را از آن خود کرده است. اما در مبارزه با مرورگرهای جدید، کم کم در حال از دست دادن محبوبیت خود است.
FireFox
موزیلا فایرفاکس یک مرورگر رایگان متن باز است که از سال 2003 توسط بنیاد موزیلا عرضه شده است. مرورگر فایرفاکس برای نمایش صفحات از هسته ای استفاده می کند که بیشتر استانداردهای موجود وب را پوشش داده و علاوه بر آن بسیاری از استانداردهای پیشنهادی W3C را هم اجرا می کند.
فایرفاکس تقریبا برای تمامی سیستم عامل های معروف دنیا نسخه های ویژه ای عرضه کرده و بر روی آنها قابل اجرا است. پایداری و کارکرد مناسب این مرورگر در استفاده های سنگین و امکان افزایش قابلیت های بیشمار با استفاده از افزونه های رایگان و متنوع جزو قابلیت های مهم این مرورگر به حساب می آید.
ویژگی‌ها
بستن خودکار پنجره‌های ناخواسته (pop-up blocker)، پشتیبانی منطقی از آخرین نسخه CSS، امکان مرور چند صفحه در زبانه‌های مختلف یک پنجره (tabbed browsing) از جمله ویژگی‌هایی است که محبوبیت زیادی بین کاربران دارد.
مشکلات فایرفاکس
اغلب اوقات انتقاداتی در مورد
کمبود یک سری از قابلیت‌ها در فایرفاکس نسبت به بقیه مرورگرها وجود دارد. خیلی از
کاربران خواستار اضافه شدن گسترش‌های پرتقاضا به فایرفاکس هستند. (نویسندگان
فایرفاکس مدعی‌اند این کار مغایر با هدف آنها یعنی یک مرورگر سبک است.) البته
بیشتر این گسترش‌ها و قابلیت‌های بسیار دیگر ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﴼ قابل
دانلود و نصب روی فایرفاکس‌اند ولی تمام کاربران خواهان این روش نصب گسترها
نیستند، و ترجیح می‌دهند تمام این قابلیت‌ها را در کنار نرم‌افزار اصلی داشته‌باشند.
یکی از انتقاداتی که عموما وارد می‌شود این است که فایرفاکس خیلی کندتر از بقیه
مرورگرها مثل اینترنت اکسپلورر (IE) و اپرا (Opera) بالا می‌آید.
کاربرانی که از IE به فایرفاکس تغییر کاربری
داده‌اند متوجه می‌شوند بعضی از وبگاه‌ها آنطور که باید در فایرفاکس دیده نمی‌شوند.
در بیشتر اوقات این مشکل فایرفاکس نیست و خود سایت‌ها استانداردها (معمولا W3C) را رعایت نکرده و کدهای خود را سازگار با اینترنت اکسپلورر طراحی
میکنند یا از ActiveX و VBScript استفاده میکنند.
Google Chrome
مرورگر کروم محصول شرکت گوگل و یکی از جوانترین مرورگرهای موفق دنیای وب است. اولین نسخه این مرورگر در سال 2008 برای ویندوز ارائه شد. رابط کاربری ساده و سریع این مرورگر سبب شده که به سرعت تبدیل به یکی از مرورگرهای جذاب میان کاربران حرفه ای اینترنت بشود.
این مرورگر هم مانند فایرفاکس بر روی تمامی سیستم عامل های مشهور قابل استفاده است. متن باز بودن آن هم به همراه حمایت گوگل باعث شده تا توجه توسعه دهندگان برنامه های جانبی و افزونه ها به کروم تا حدی باشد که هم اکنون از نظر تعداد افزونه با فاصله کمی از فایرفاکس ایستاده است و شما می توانید هر امکان و قابلیت دل خواهی را به صورت رایگان به آن اضافه کنید.
از قابلیت های جذاب این مرورگر تبدیل هر تب به یک پروسه و پردازش جداگانه است. به گونه ای که در صورت صدمه دیدن یک صفحه، می توانید همان صفحه را ببندید. سرعت لود صفحات هم به نظر مطلوب و خوب می آید.
گوگل کروم بسیار سبک و سریع در اجرا:این مرورگر برای نصب حجم کمی در حدود ۷ مگ داره و سرعت بالا اومدنش بسیار زیاد هست و میزان رم مصرفی این مرورگر برای شروع چیزی حدود ۲۵ مگ می باشد.
نکته جالب این مرورگر داشتن یک Task Manager برای بهبود استفاده از حافظه سیستم است. گوگل کروم طوری طراحی شده که هر تب یک بخش مجزا محسوب می شود و شما با Task Manager گوگل کروم که با زدن دکمه های Shift + Esc ظاهر می شود، می توانید میزان حجم مصرفی رم، میزان استفاده از CPU و میزان استفاده از پهنای باند اینترنت را مشاهده کنید.
برای مدیریت پیشرفته تر حافظه about:memory را در آدرس بار وارد کنید. با نگاهی به مصرف رم هر تب می توانیم بفهمیم که کروم یک مرورگر فوق العاده در زمینه استفاده از رم هست و برای سیستم های ضعیف توصیه می شه ... همچنین تمامی قسمت ها بسیار نرم و زیبا کار می کنند ...
ظاهر و فضای دید: کروم ظاهری بسیار ساده دارد و گوگل این ظاهر ساده را به صفحه اول گوگل تشبیه کرده است. اما این ظاهر ساده دلیلی بر بی امکانات بودن این مرورگر نیست. کافی است شما کمی با این مرورگر کار کنید تا متوجه شوید، تمامی قابلیت هایی که یه مرورگر را داراست.
اما جدای از محیط ظاهری و رنگ بندی ساده و زیبای کروم، نکته فضای دید این مرورگر واقعا جای صحبت دارد این مرورگر بصورت پیش فرض فضای دیدی به شما می دهد که دیگر مرورگر ها در حالت Full Screen ایجاد میکنند.
نمای باز گوگل کروم - فضای دید عالی: نوار وضعیت پایین حذف شده و تنها در مواقع لازم ظاهر می شود. قسمت جستجو که هم اکنون در تمامی مرورگر ها در سمت راست بالا هست در کروم با آدرس بار ادغام شده است. تب ها به بالای نوار آدرس رفته، منو ها به شکل زیبایی حذف شده اند.
گشت و گذار بدون رد پا در اینترنت: در این حالت سوابق شما ذخیره نمی شود و شما خیلی راحت می تونید در اینترنت بگردید بدون نگرانی از اینکه ردپایی از شما به جا بماند ...
Safari
سرعت مرورگر Apple Safari به گفته سایت رسمی Apple در نمایش صفحات وب سایت در مقایسه با مرورگر Internet Explorer 7 دو برابر بیشتر می باشد و در
مقایسه با مرورگر Firefox
2 1.6برابر
سرعت بیشتری را دارا می باشد که همین امر باعث نمایش سریعتر صفحات در مرورگر می
گردد. کار با این مرورگر به صرفه جویی در وقت می انجامد و این قابلیت می تواند
خواستگاه بسیاری از کاربران اینترنت باشد.
□ قابلیت
Tab: به هنگام بازدید صفحات
زیادی در اینترنت به طور همزمان اغلب کاربران به مشکلاتی برای مدیریت و دسترسی به
صفحات پیدا می کنند. زیرا مدیریت صفحات وب امری نیست که کاربر خود قادر به انجام
آن باشد. به همین منظور با قابلیت Tab که در این مرورگر همانند دیگر مرورگرهای مطرح و شناخته شده موجود
است می توان به راحتی از یک صفحه به صفحه ای دیگر رفت و می توان صفحه مورد نظر را
نیز از میان عنوان صفحات مورد نظر خود در قسمت Tab ها انتخاب کرد و به آن مراجعه نمود. همچنین یکسری تنظیمات نیز
برای مدیریت Tab ها موجود می باشد که در داخل
مرورگر تعبیه شده است.
□ مدیریت
Bookmark ها: به طور معمول کاربرانی که در دنیای اینترنت با
وب سایت های زیادی سر و کار دارند برای مراجعه دوباره به وب سایت ها می بایست به
نام آن ها دسترسی داشته باشند تا بتوانند در امر مراجعت کار خود را آسان نموده و
وقت خود را صرف پیدا کردن دوباره وب سایت ها ننمایند. قابلیت Bookmark کردن در مرورگر Safari این امکان را به ما می دهد تا بتوانیم با انتخاب وب سایت مورد نظر
آن را Bookmark نموده و در یک فولدر انتخابی
که ایجاد کرده ایم آن را دسته بندی نماییم. بدین ترتیب در مراجعه بعدی کار ما برای
دسترسی به وب سایت ها آسان خواهد شد. همچنین با استفاده از این مرورگر می توان Bookmark هایی را که متعلق به مرورگر های دیگر هستند را Import کرده و از آن ها نیز در این مرورگر استفاده نمود. لازم به ذکر است
که این مرورگر به صورت خود کار نیز Bookmark های مربوط به دیگر مرورگر ها را Import می کند و قابلیت استفاده از آن ها را نیز فراهم می نماید. علاوه
برای این ما می توانیم RSS های موجود در وب سایت ها را
نیز Bookmark نموده و از آن ها بهره
بگیریم.
□
استفاده از RSS: RSS مخفف کلمات Really Simple Syndication می باشد و یکی از قابلیت های ارزشمند حال حاضر دنیای وب است .
هنگامی که یک وب سایت دارای RSS می باشد به ما این امکان را می دهد تا با مشاهده لیست RSS آن از آخرین مندرجات اضافه شده به وب سایت آگاهی پیدا کنیم و از
یکسری توضیحات پیرامون آن مطلع گردیم. بدین ترتیب هنگام مشاهده لیست آخرین مندرجات
می توانیم با کلیک کردن بر روی هر کدام از آن ها به صفحه اصلی حاوی مطالب درج شده
برویم و از آن استفاده نماییم. برای اینکه از وجود RSS در یک وب سایت مطلع شویم نیاز به انجام کار خاصی نیست. اگر وب
سایت مورد نظر دارای RSS باشد در قسمت Address Bar علامت RSS به رنگ آبی در سمت راست آن ظاهر می گردد و بدین ترتیب می توان از
آن ها استفاده نمود.
□ محیط
کاری جذاب و ساده: از مواردی که شاید کاربران را بیشتر از هر قابلیت دیگری به سوی
یک مرورگر جذب می کند ظاهر جذاب و زیبای آن است. علاوه بر آن نیز نحوه کارکرد این
مرورگر بسیار آسان می باشد و هر کاربری با هر سطح دانشی می تواند از آن بهره
بگیرد.
□ قابلیت
بلوکه کردن Pop-Up و دیگر مندرجات: به هنگام
کار با اینترنت به طور حتم با تبلیغات شرکت های مختلف بر روی وب سایت ها به صورت
صفحات Pop-Up مواجه شده اید. این تبلیغات
در بیشتر موارد گرافیکی بوده و باعث کاهش سرعت اینترنت شما می گردند و علاوه بر آن
به این دلیل که بدون درخواست ما به نمایش در می آیند موجب ناراحتی می گردند.بدین
ترتیب می توان با بهره گیری از این مرورگر از نمایش این صفحات تبلیغاتی جلوگیری
نمود. همچنین توسط این مرورگر می توان از نمایش یکسری از مندرجات درون وب سایت ها
نیز جلوگیری به عمل آورد که این مندرجات می توانند شامل فعالیت های کدهای جاوا
اسکریپت و همچنین پلاگین ها و دیگر موارد باشد.
□ قابلیت
AutoFill: از عواملی که شاید سهم
زیادی در محبوبیت این مرورگر اینترنتی دارد می توان به قابلیت AutoFill اشاره نمود. با استفاده از این امکان می توان در هنگام پر کردن
فرم های مختلف در وقت صرفه جویی نمود. به این ترتیب که اگر شما این قابلیت را در
مرورگر خود فعال نمایید در هر بار پر کردن فرم ها بر روی سایت های مختلف دیگر لازم
نیست تا تمامی اطلاعات خود را یک بار در آن فرم ها درج نمایید و با به کارگیری این
ابزار می توانید فرآیندی را بوجود آورید که فرم ها خود کامل گردند و نیازی به پر
کردن دوباره آن ها نباشد. همچنین در این مرورگر قابلیت پر کردن فرم ها را می توان
در قبال رمزهای عبور نیز عملی نمود.
□
موتورهای جست وجو گر: در داخل این مرورگر قسمتی تعبیه شده است که به شما این امکان
را می دهد تا از میان دو موتور جست وجوگر Yahoo! و Google یکی را به عنوان موتور جست
وجوی مورد نظر انتخاب نمایید و پس از آن بدون آن که به وب سایت آن ها بروید به جست
وجو بپردازید.
□ نمایش فایل های PDF: مرورگر Apple Safari امکانی را فراهم میاورد تا به هنگام برخورد با یک فایل PDF بتوانید آن را در مرورگر به نمایش در بیاورید و از آن بهره بگیرید. بدون آن که از نرم افزارهای مربوطه برای نمایش آن استفاده نمایید.
حال به بیان نقاط ضعف و مشکلات این مرورگر می پردازیم. موارد زیر از جمله مشکلات این مرورگر می باشند:
□ عدم پشتیبانی از Skin: از مواردی که شاید به عنوان یک نقص اصلی این مرورگر قلمداد می گردد عدم پذیرش Skin برای مرورگر می باشد. بدون شک محیط اولیه نرم افزار بسیار جذاب می باشد و کار کردن با آن نیز در عین راحتی لذت بخش می باشد و از این نقطه قوت نرم افزار نیز نمی توان چشم پوشی کرد اما در استفاده طولانی مدت محیط این نرم افزار تکراری می گردد و با توجه به امکانات این مرورگر امکان تعویض Skin وجود ندارد و بدین ترتیب کاربر می بایست یک Skin واحد را تحمل نمیاد.
□ عدم تجهیز به امکانات کاربردی: به طور حتم کاربری که با مرورگرهای زیادی دست و پنجه نرم کرده باشد تفاوت های میان مرورگرها را به خوبی درک می کند. برای مثال اگر شما درگذشته کاربر مرورگر Firefox بوده باشید به هنگام کارکرد با مرورگر Apple Safari فقدان بسیاری از امکانات را احساس خواهید کرد. از جمله آن ها می توان وجود Extension های بسیار حرفه ای در مرورگر Firefox را برشمرد که فقدان آن ها به هنگام کار با مرورگر Apple Safari کاملا محسوس است. عدم بهره گیری از Extension های کاربردی و حرفه ای در مرورگر Safari کاربران را تا حدودی آزار می دهد و در هنگام نیاز آن ها را با مشکل مواجه می کند. بدین ترتیب می توان مهم ترین ضعف این مرورگر را در مقایسه با Firefox عدم پشتیبانی از Extension ها برشمرد که خود باعث محدود شدن فعالیت در این مرورگر می گردد و می تواند بسیاری از علاقه مندان خود را از ادامه کار با آن مایوس کند.
Extension: در مرورگر فایرفاکس مندرجاتی با نام Extension وجود دارد که توسط برنامه نویسان از سرتاسر جهان عرضه می گردد و با نصب آن ها از طریق وب سایت رسمی مرورگر Firefox یکسری امکانات با قابلیت های مختلف به مرورگر افزوده می گردد و به طور کل می توان محبوبیت مرورگر Firefox را بهره گیری از این دسته از امکانات به حساب آورد.
□ عدم
پشتیبانی از زبان فارسی
شاید از عواملی که مانع جذب فارسی زبانان به این مرورگر می گردد عدم پشتیبانی از زبان فارسی می باشد و حروف فارسی در آن به صورت جدا به نمایش در می آید.
□ نحوه Cache کردن صفحات مرورگر Apple Safari در ابتدا تمام صفحه را Cache می کند و بعد از آن وب سایت Cache شده را نمایش می دهد.
Cache کردن : به ذخیره یک کپی از
اطلاعات دریافت شده از اینترنت توسط مرورگرهای اینترنتی Cache کردن صفحات توسط مرورگر گفته می شود.
گروه آموزشی کار و فناوری میاندرود استان مازندران